దృశ్యం-దరహాసం

నవంబర్ 13, 2017

కాలనీలో వాకింగ్ చేస్తున్న నాకు అలవోకగా కనపడిన దృశ్యాలు..
బడ్డీ కొట్టు నడిపే ముసలమ్మ – బేరానికై వచ్చిన ఓ పిల్లకి బిళ్ళలు అందిస్తూ..నీ పేరేంటే పిల్లా? అని ఆప్యాయంగా అడిగింది.
“ఐశ్వర్య ‘ అని ముద్దుగా చెప్పింది ఆ పిల్ల
మరి నీ చెల్లి పేరు? ….
ఈ లోగా ఆ దృశ్యానికి దూరమైపోతున్న నా నడకని ఓ సారి ఆపి ఆ పేరు వినేసి వెళ్ళనా అనిపించి..ఓ దరహాసం చిందించి సాగిపోయాను

ఇంకాస్త ముందుకు వెళితే..
అరవిరిసిన మందారాన్ని ఎగిరి అందుకోవాలని ప్రయత్నిస్తున్న ఓ పాపకి ఆ పువ్వు కాస్తా అందేస్తే బాగున్ను అని చిన్ని ఆశ!
ఇడ్లీలన్నీ అమ్మేయగా తేలికపడిపోయిన క్యారేజీలు ఉన్న సైకిల్ ని సునాయసంగా తొక్కుకుంటు హుషారుగా ఇంటి దారి పడుతున్న ఓ మధ్య వయసు అతన్ని చూస్తే ఓ తృప్తి!
చంటి పిల్లాడిని పడుకోబెట్టిన బండి ని ఓ చేత్తో తోస్తూ, మరో చేత్తో పట్టుకున్న స్మార్ట్ ఫోన్ లోకి తల దూర్చేసిన ఓ యూత్ ఐకాన్ ని చూసి..ఆ చంటాడి మీద పాపం ఓ కన్నేసి ఉంచితే బాగున్ను అని ఒక తపన!
తాత గారి చేతి వేలు పట్టుకుని ఆగకుండా కబుర్లు చెబుతూ తాత బోసి నోటిలో నవ్వులు పూయిస్తున్న ఓ గడుగ్గాయిని చూస్తే ముచ్చట!
రాత్రి జరిగిన విందు భోజనం తరువాత, అనుభావలాన్నీ తన ఇంట్లో పదిల పరుచుకొని, ఎంగిలాకులను కాలనీలో విసిరేసిన ఓ అసామిని చూస్తే ఆక్రోశం…
వీటిలో ఏ దృశ్యాలకీ నాకు ప్రమేయం లేదు. నేను వాకింగ్ కి వెళ్ళినా, వెళ్ళకపోయినా అవి సరిగ్గా అలాగే జరుగుతాయి. కానీ ఇవాళ ‘నా’ అనుభవం లో కొన్ని ఆనవాళ్ళు అయ్యాయి. ఈ దృశ్యాలన్నీ నాలో ఏదో ఒక చిరు భావాలను కలగజేసాయి. అవన్నీ కలగలిపి..వాకింగ్ అయాక నాకు ‘అహ్లాదం’ అనే అనుభూతి మిగిలి ఉంటుంది. ఆ అనుభూతితో నేను తర్వాత చేసే పనులు కొంచెం హుషారుగానో, ఆనందంగానో చేస్తానేమో. ఒక వేళ నాకు ఎదురైన దృశ్యాలన్నీ ఆ ఎంగిలాకుల బాపుతువే అయితే, వాకింగ్ తర్వాత నాలో కలిగే భావం ఏ అలజడో, ఆందోళనో అయి కూర్చుంటుంది.

మనం ఎవరికోసం ప్రత్యేకంగా ఏదీ చెయ్యం. కానీ మనం చేసి చిన్న చర్య కూడా వేరే వారి పై ఏదో ఒక ప్రభావం చూపిస్తుంది.
వేగంగా వెళ్ళిపోతున్న ఓ అపరిచితుడికి ఎదురయ్యే ఓ దృశ్యంలో నేను భాగం కావొచ్చు. ఆ దృశ్యంలో నేను మా అబ్బాయిని తిడుతూ కనపడి ఉండొచ్చు, లేదా ఏ బస్ కిటికి దగ్గరో ఓ పుస్తకం చదువుతూ కనపడి ఉండొచ్చు. సెకనులో వందో వంతైన…నా ద్వారా ఆ అపరిచితుడి మనసులోకి ఓ తిట్టు అనుభవాన్నో, ఓ పుస్తకం రూపాన్నో అతని మనసులో చేర్చేసి ఉండొచ్చు! అలా మనకి తెలియకుండానే వేరే వారి భావోద్రేకాలకి మనం కారణం అవుతాం. మనం పదే పదే కొట్టిన హారన్ వలన తెలియకుండానే ఒక అబ్బాయి తన ఇంటర్వ్యూ ని పాడు చేసుకుని ఉండొచ్చు. ప్రేమతో ఒక ముసలమ్మను రోడ్ దాటిస్తున్న దృశ్యం ద్వారా…జరగబోయే ఒక పోట్లాటని ఆపేసి ఉండొచ్చు.

నాకు వాకింగ్ లో కనపడిన మంచి దృశ్యాల వెనుక ఓ బామ్మ ఆప్యాయత, ఓ వ్యాపారి కస్టం ఓ తాత భాద్యత, ఓ చిన్నారి ముగ్ధత్వం లాంటివి ఉంటే, చెడు దృశ్యాల వెనుక నిర్లక్ష్యం, కోపం, ఓర్పు లేకపోవడం లాంటివి ఉంటాయి. మంచి ఆలోచన మనచేత ఒక రీజనబుల్ పనిని చేయిస్తుంది. అలాంటి పనులు చేసే మనం ఒక మంచి దృశ్యంలో భాగం అవుతాం. మనం తరచూ పాజిటివ్ దృశ్యాలలో భాగం కాగలిగితే, వేరే వారి పెదవుల పై చిరు దరహాసాన్ని పూయించొచ్చు. ఏమో ఆ చిరునవ్వు ఎవరి ఆర్తిని తీరుస్తుందో, ఎవరికి మంచిని చేస్తుందో?

ప్రకటనలు

గుర్తింపు

అక్టోబర్ 8, 2017

ఆనంద్ ఫేస్ బుక్ లో పెట్టిన కొత్త ఫొటో కి 100 పైనే లైక్ లు వచ్చాయి. అది చూసుకుంటున్న ఆనంద్ కి ఆనందం పదింతలు అయిపోతోంది.
ఆ ఫోటో అతని విహార యాత్రలో ఒక అందమైన కొండ దగ్గర తీసుకున్నది. మరి ఇన్ని లైకు లు అతనికా, లేక ఆ అందమైన కొండ ఉన్న దృశ్యానికా?
అంత అందమైన ప్రదేశంలో ఆనంద్ కాకుండా, అప్పారావు ఫొటో దిగినా ఇలాగే లైకులు వస్తాయేమో! అసలు ఆ లైకులన్నీ అనంద్ కి కాక ఆ కొండకేనేమో? మరి అతనికెందుకూ ఆనందం?
తనకి ఏదో రకంగా ‘గుర్తింపు ‘ దొరికిందని!
‘గుర్తింపు ‘ – ఈ తరానికి అంటిన ఓ నిషా..
కాల చక్రంలో తిరుగుతూ, రొటీన్ జీవితంలో పడి కొట్టుకుంటున్న మనకి …చేసిన పనిని పది మందీ మెచ్చుకోవాలనే ఓ తపన

అసలు ఎవరైనా మనని, మన పనిని ఎందుకు మెచ్చుకోవాలి?
పని చేయడం మన భాద్యత, ఇంకా బాగా చేయాలనుకోవడం మన ధర్మం..
ఎవరు ఏమి చేసినా ఎందుకు చేస్తాం? మన కోసం, మనల్ని మనం సంతృప్తి పరుచుకోవడం కోసం!
మంచి డ్రెస్స్, ఇల్లు లేదా కారు కొన్నా, మంచి ప్రదేశానికి వెళ్ళినా, ఓ కొత్త పని చేసినా, ఓ మంచి ఆలోచన వచ్చినా…అన్నీ మన కోసమే కదా. మన ఇస్టం, సుఖం కోసం చేసిన పనికి వేరే వాళ్ళ గుర్తింపు ఎందుకు?
ఎందుకంటే ‘గుర్తింపు ‘ కి మనమంతా గులాం లము కాబట్టి.
అవతలి వారి నుండి అభిప్రాయాం, సద్విమర్శ ఎప్పుడు అవసరం. అపుడే కదా మనం చేసేది సరిగా ఉందో లేదో తెలిసేది. కానీ మన పనికి మెచ్చుకోలు ఎందుకు?
ఫేస్ బుక్ లో ఇన్నిన్ని పోస్ట్లు , వాట్సప్ లో లెక్క లేనన్ని ఫార్వార్డ్ లు..ఏదో రూపంలో ఈ మెచ్చుకోలు కోసమేనా? మెచ్చుకోలు మనకి అలవాటైన మత్తు మందా?
ప్రత్యేకమైన దుస్తులు, నగలు, ఘనమైన పెళ్ళి వేడుకలు, విందు భోజనాలు, విహార యాత్రలు…మనకి నచ్చి చేసుకుంటే పర్లేదు. కాని అవతలి వారికి నచ్చేలా చేయాలనుకోవడంలోనే చిక్కంతా..

అమ్మ ‘ వంట చేసింది-
పది మందీ తిని ఏమీ మాట్లడకపోతే తన పని పూర్తి అయిందనుకుంటుంది
ఒక వేళ చాలా బాగుంది అంటే పోన్లే తృప్తిగా తిన్నారనుకుంటుంది
బాలేదు అంటే – అయ్యో పాపం సరిగా తినలేదు కాబోలు అని బాధ పడుతుంది.

అదే ‘అమ్మాయి ‘ వంట చేస్తే – తన వంట నచ్చి తీరాలని తపన పడుతుంది.
ఎవరూ మాట్లడకపోతే నిరుత్సాహ పడుతుంది – బాగుంది అంటే పొంగి పోతుంది
ఏ ఉప్పు తక్కువైందో అంటే ఉక్రోషం తో ఊగిపోతుంది…మొత్తానికి తను కోరుకొనేది పొగడ్త మాత్రమే!

‘అమ్మ ‘ ఎదురు చూసేది ఫీడ్ బ్యాక్, ‘అమ్మాయి ‘ ఆశించేది గుర్తింపు..

ఇలా గుర్తింపు కోసం పాకులాడకపోతే జీవితం ప్రశాంతంగా ఉంటుంది.
పని చేసేటపుడు ఎంజాయ్ చేస్తూ, బాగా చేయాలని ప్రయత్నిస్తూ, అవతలి వారి అభిప్రాయాలతో పనిని మెరుగు పర్చుకుంటూ, బాగా చేయగలిగిన రోజు సంతోషిస్తూ సాగిపోవడమే మన ధర్మం..

ఉదయించే భానుడు – ఏ మూల నుండో వినిపిస్తున్న ఆదిత్య హృదయం స్తోత్రాలని విన్నపుడో, సూర్య నమస్కారాలను చేస్తున్న ఏ సంస్కారినో చూసినపుడో – మహా అయితే ఓ చిరు నవ్వు చిందిస్తాడెమో..ఆ స్తోత్రాలకై ఎదురు చూడడు, వాటిని వింటూ ఉండిపోడు. మబ్బుల్లో దాగి ఉండిపోవడమో, ప్రఛండంగా మండిపోవడమో విధి ధర్మంలో భాగంగా చేస్తాడే కానీ లోకుల పొగడ్తల కోసం కానే కాదు.

తప్పో-ఒప్పో తెలియని వయసులో పిల్లలు ఒక పని చేసి అది కరెక్టో కాదో పెద్ద వాళ్ళ మెచ్చుకోలు ద్వారా నిర్ధారించుకుంటారు.
కాన్నీ పెద్దయ్యాకా కూడా ఆ అలవాటు ఎందుకు?
మనం చేసే పని కరెక్ట్ అని తెలుసు, అది చెయ్యాలనీ తెలుసు..కాబట్టే చేసాం. మరి అవతలి వారి మెచ్చుకోలు కోసం ఎదురు చూపులు ఎందుకు?

అభిప్రాయాలు ఆవశ్యకం. కాని మెచ్చుకోళ్ళు ముఖ్యం కాదు.

‘పని చిత్త శుద్దితో చెయ్యి – కాని ఫలితాన్ని ఆశించకు ‘ అనే జ్ఞాన నిధికి వారసులం మనం.

నేను రాసిన పోస్ట్ కి లైకు లు రాలేదనే బెంగ, రోజూ ఇంత కస్టపడుతున్నా ఎవరూ గుర్తించరు అన్న గుబులు, కొత్త కారుని చూసి స్నేహితులు పెద్దగా స్పందించలేదనే స్పర్ధ, ఇంత మేధావినైన నన్ను ఆఫీస్ లో మెచ్చుకోరేమీ అనే మీమాంస, నా పిల్లలకి పది మందిలో చప్పట్లు రాలాలన్న తపన, ఏమి చేసినా ఎవరు మెచ్చుకుంటారో అన్న ఎదురు చూపులు…ఇవి లేని రోజులు ఎంత ప్రశాంతంగా ఉంటాయి??

అందుకే
నిఖ్ఖచ్చైన అభిప్రాయాలను నిస్సందేహంగా ఆహ్వానిద్దాం – కాని గుర్తింపు విషయం లో మాత్రం కాస్త గుంబనం గా వ్యవహరిద్దాం. గుర్తింపు వెంపర్లాట తగ్గించుకుంటే ప్రశాంతతకు వెసులుబాటు పెరుగుతూ ఉంటుంది.

 

 

ఇంటి వంట!

ఆగస్ట్ 27, 2017

బాగా అలిసిపోయి ఇంటికి చేరిన వేళ ..డైనింగ్ టేబుల్ మీద మూతలు పెట్టిన గిన్నెలలో – ఏ కంద-బచ్చలి కూరో, ఆవ పులుసో, పాల తాళికలో లేక పులిహారో కనిపించగానే ప్రాణం లేచి వచ్చినట్టు ఉంటుంది. అమాంతం అలసట ఆమడ దూరం పారిపోతుంది. ఆఫీస్ లో ముఖ్యమైన మీటింగ్ లలో హుషారుగా సాగుతున్న మూడ్.. వర్కింగ్ లంచ్ పేరుతో ఏ సగం చచ్చిన పిజ్జా ముక్కలో ప్లేట్లో కనిపిస్తే – ఉత్సాహం మీద నీళ్ళు చల్లేసినట్లు అనిపిస్తుంది. ఆహారం అంటే శక్తి నిచ్చే పదార్ధం మాత్రమే కాదు. మన మూడ్ ని మార్చేయగల మంత్ర దండం. అందునా ఇంటి వంట అంటే ఆ తీరే వేరు.

ఆ రోజు ఏమి వండుకోవాలో, తినాలో వెనుక – వారం, వర్జ్యం నుండి..మనకున్న టైం, మూడ్ వరకు..ఎవరేమి తింటారో బేరీజులు, ఆరోగ్యాన్ని అనుసరించి వడపోతలు, చిన్నా- పెద్దాని బట్టి రుచిలో మార్పులు…ఇలా ఎంత కధ ఉంటుంది? వంట చేసుకుంటూ సాగే సంభాషణలు, నెమరేసుకునే జ్ఞాపకాలు, ఎక్కువ- తక్కువల మదింపులు..అన్నీ కలిసి ఇంటి వంటకు ఇంపును తెస్తాయి.
ఋతువులు, కాలాన్ని అనుసరించి చేసుకునే కొన్ని ప్రత్యేక పదార్ధాలు ఉంటాయి. పండుగలు, పర్వ దినాల ఆనవాళ్ళు ఉంటాయి.
శ్రావణ మాసం అంతా శనగలు వంటలలో సందడి చేస్తాయి. భాద్రపదం లో బియ్యం పిండి తన బిగి చూపిస్తుంది. ఆషాడంలో అణవులు, మునగాకు..మాఘ మాసంలో మొలకలు చిక్కుల్లు లాంటివి సహజంగా వంటతో సాహచర్యం చేసి పోతుంటాయి.

వంట చేసే ఓపిక లేకపోతే వేసవిలో శ్రమ చేసి దాచుకున్న నిక్షేపాలు..ఒరుగులో, ఒడియాలో వెంటనే ఆదుకుంటాయి.
జలుబు చేసిన రోజు మిరియాల చారు, కడుపు బాలేకపోతే వాము అన్నం, శొంటి పొడెం లాంటివి చాలా సుఖంగా ఉంటాయి.

ఇంటి వంటతో పిల్లలకి రుచులతో పాటు సంస్కారాలు కూడా సరఫరా అవుతాయి.
సద్దుకోవడం, పంచుకోవడం, తృప్తిగా తినడం, కావల్సినంత మాత్రమే తినడం..ఆహారానికి వన్నె తెచ్చే అంశాలు. ఇంటి వంట ద్వారా ఇవి అలవాటు చేయడం తేలిక.
వంట చేయడం ఒక పని అయితే – కుటుంబం కోసం చేసేప్పుడు అది ఒక కళ గా మారిపోతుంది.

పిజ్జా డెలివరీ 20 నిమిషాల్లో..చాలెంజ్ కంటే..అరగంటలో అందరికి నచ్చే వంట చెయ్యటం – చాలా క్రియేటివ్ గా ఉంటుంది.
బిర్యాని తో- ఐస్ క్రీం ఫ్రీ లాంటి ఎక్స్ ట్రా ఆఫర్ ల కంటే- కొన్ని వస్తువులు లేకున్నా సరే కావల్సిన వంటకం చేయడం లో కిక్ ఉంటుంది.
వండడం లో శ్రమ తెలుస్తుంది కాబట్టి ఆహరం అంటే గౌరవమూ కలుగుతుంది.

మనం తినే ఆహారం లో ఆరో వంతు మన ఆలోచన అవుతుందట. ఎంత రుచికరమైనది తింటున్నామన్నది కాదు – ఎంత తృప్తి గా తింటున్నాం అన్నది ముఖ్యం.
అందుకే రెస్టారెంట్ రుచికి రేటింగ్ లు ఉంటాయి కాని – ఇంటి వంటకి మెచ్చుకోలు నక్షత్రాలు ఉండవు.. ఏ ఇంటి వంట ఆ ఇంటికి ప్రత్యేకం, సొంతం!

అందుకే ఇంటి వంట ని మనసారా ఆస్వాదిద్దాం – ఆ తృప్తి ని మన పిల్లలకీ అందిద్దాం.

మూడు మంచి సంభాషణలు!

జూన్ 18, 2017

‘ఓపెన్ హార్ట్ విత్ ఆర్కే ‘ పాత వీడియోస్ మూడు ఈ మధ్య యూట్యూబ్ లో చూసాను. గొల్లపూడి మారుతీ రావు, సిరివెన్నెల సీతారామ శాస్త్రి, తనికెళ్ళ భరణి. చాలా మంచి అనుభూతి కలిగింది. వారాంతాల్లో – టీ వీ లో ఏ పదో సారో వేస్తున్న హిట్ సినిమాను ఏమి తోచక చూసే కంటే…ఇలాంటి సంభాషణలు వినడం వెయ్యి రెట్లు తృప్తి కలిగిస్తుంది. కాబట్టి – ఈ పోస్ట్ చదువుతున్న వారంతా ఈ మూడు వీడియోలు చూసి తీరాలని నా సలహా.

ఎందుకంటే-
మండుటెండల తర్వాత తొలకరి జల్లులు పడినపుడు ఎంత హాయిగా ఉంటుందో, ఇలాంటి సంభాషణలను విన్నపుడు అలాంటి అనుభూతి కలుగుతుంది.
ఎంతో మంది సెలెబ్రిటీలు ఉండొచ్చు గాక , విజేతలూ ఉండొచ్చు గాక..
జీవిత చరమాంకంలో సంభాషించినపుడు, నిండైన జీవితం గడిపిన తృప్తి, విలువలకు కట్టుబడిన నిబద్ధత, శ్రమలో ఆనందాన్ని చూసిన వైనం, ఎదిగినా ఒదిగి ఉండే తత్వం…ఈ సుగంధాలు వీరి మాటల్లో పరిమళిస్తాయి.ఇలాంటి సంభాషణలు నిజంగా స్ఫూర్తి కలిగిస్తాయి.
వీరి జీవిత స్మృతుల నుండి నేను నేర్చుకునేది ఏమిటి?

జ్ఞాన సముపార్జన పైన వీడని మక్కువ
పని చేయడం అనేది తన ప్రధమ కర్తవ్యం గా భావించడం
చేసే పనిని విపరీతమైన ఇస్టంగా చేయడం
కుటుంబ విలువలకు గౌరవం ఇవ్వడం
తను ఏమి సాధించినా అది ఎవరో పెద్దల సాయమో, ఆశీర్వాదమో అని బలంగా నమ్మడం
తను అంటే ‘నేను ‘ కాదు ‘మేము ‘ అనుకోవడం…అది కుటుంబం కావొచ్చు, సమాజం కావొచ్చు, దేశం కావొచ్చు, తనతో విడదీయలేని సంస్కృతి కావొచ్చు.
ఏం సంపాదించాం, ఏం సాధించాం అనే విషయం పై దృస్టితో కాకుండా ఏం చేస్తున్నాం, ఎలా చేస్తున్నాం అనే విషయం పై శ్రద్ధ పెట్టడం..
ఇలాంటి వారు జయాపజయాలకు అతీతులు.
మన సంస్కృతిలో గొప్పతనాన్ని మనకు వారసత్వంగా ఇవ్వగలిగిన వారధులు
జీవితం అనే నాటకంలో తమ పాత్రలను శ్రద్ధగా పోషించిన ధన్య జీవులు.

ECIL ను స్థాపించిన A.S.Rao గారు అనన్య సామాన్యమైన విజయాల తర్వాత, రిటైర్ అయిన రోజు – అతి సామాన్యంగా రోజూ వెళ్ళినట్టే ఇంటికి మాములుగా వెళ్ళిపోయారట. ఒక మాములు వ్యక్తిలాగ సిటీ బస్ లో A.S.రావు నగర్ కి టికెట్ అడుగుతున్న ఆయనను ఒక కండక్టర్ గుర్తు పట్టి ఆయన నిరాడంబరతకు చేతులెత్తి నమస్కారం చేసాడట!

గణితం లో అఖండ మేధావి అయిన శ్రీనివాస రామనుజం విదేశాలలో ఉన్నపుడు తను నమ్మిన ఆహార నియమాలకు కట్టుబడి, ఆరోగ్యం దెబ్బ తింటున్న ఏ మాత్రం లెక్క చేయక – చివరికి ప్రాణాల దాకా తెచ్చుకున్నారు. ఇప్పుడు ఇది చదివిన వారికి, ఆయనకి తిండి దగ్గర అంత చాదస్తం ఏంటి అనిపిస్తుంది. కాని ఆయన నిబద్ధతను చూసి అబ్బురం అనిపిస్తుంది.

విలువలకు, జ్ఞానానికి, కార్య దక్షతకు, స్థిత ప్రజ్ఞతకు పట్టం కట్టిన సంస్కృతి మనది. పనే పరమాత్మ అని నమ్మిన దేశం మనది.

ఇలాంటి మహనీయులు ఏమై పోతున్నారు ఇప్పుడు?
సైకిల్ మీద వెళ్ళినా, 2 జతల బట్టలు మాత్రమే వాడినా, 3 గదుల ఇంట్లోనే ఉన్నా…వారి జ్ఞాన సంపద వెలిగిపోయేది.
ఇపుడు అద్దాల మేడల్లో ఉన్నా, బెంజి కార్లలో తిరిగినా, ఖరీదైన సూట్లు వేసినా…విలువలు లేని జీవితాలు మనవి

నిబద్ధత, విలువలు, జ్ఞానం, సంస్కృతి ఆనవాళ్ళు కనుమరుగవుతున్న జీవితాలు ఒట్టి బూటకాలు, పటాటోపాలు.

ఇలాంటి వారి మాటలతో కొంతైన స్పూర్తి కలుగుతుంది. వారి జీవితాల నిండుతనం చూసి మనకీ ఒక మార్గం గోచరిస్తుంది.

నేటివిటీ

మే 13, 2017

వేసవి మధ్యహ్నం…ఓ వేప చెట్టు కింద కూర్చుని దీర్ఘంగా ఆలోచిస్తున్న నేను – నెత్తి మీద ఓ వేప పండు పడటంతో ఈ లోకంలోకి వచ్చాను. ఇంతకూ నేను ఆలోచిస్తున్న విషయం – అమెరికా ఎపుడు వెళ్ళినా ఎంత త్వరగా ఇంటికి వచ్చేద్దామా అని ఎందుకు అనిపుస్తుందా అని.

అక్కడ అన్ని సుఖాలు, సౌకర్యాలు, చక్కని ప్రకృతి, రొదలు, కాలుష్యం లేని రోడ్లు, పుష్కలంగా నీళ్ళూ…ఇలా ఎన్నో ఉన్నాయి. అయినా ఆ దేశం నాకెందుకు కనెక్ట్ అవదా అని ఆలోచిస్తే- వేప పండు నెత్తిన పడటంతో తట్టిన సమాధానం – ‘నేటివిటీ’

అక్కడ నాకు నేటివిటీ అనిపించదు.
నేటివిటీ అంటే – స్వస్థలమా? కాదు – నా ఉనికి..
నేను- నా ఆలోచనలు..నాకు ముచ్చట గొలిపేవి, విసిగించేవి, విస్మయ పరిచేవి..ఇలా మొత్తానికి నా మనసుకి కనెక్ట్ అయ్యేవి..ఇవన్నీ ఎక్కడ పుష్కలంగా దొరికినట్టు అనిపిస్తుందో అదే మన నేటివిటీ.

అక్కడ ఎన్నో చెట్లు, పచ్చని ప్రకృతి ఉంది. కాని ఒక్క దాని పేరు తెలీదు, పరిచయం లేదు.
ఇక్కడ ఉన్న ఒకో చెట్టుకి ఒకో రకమైన కథో, అనుభవమో ఉంటుంది. ఉదాహరణకి – వేప చెట్టు అంటే ఉగాది పచ్చడో, పోచమ్మ గుడిలో కట్టే వేప మండలో గుర్తొస్తాయి. మర్రి చెట్టు అనగా ఓ రచ్చ బండో, ఊడల మర్రికి వేలాడే దెయ్యాల కథలో గుర్తొచ్చి దడ పుట్టిస్తాయి. తులసి చెట్టు కి చేసే నమస్కారాలో, చింత చెట్టు కి ఉండే పులుపో, నేరేడు చెట్టుకి తగిలిన రాళ్ళో…ఇలా ఏ చెట్టు చూసినా ఏదో ఒక విషయం కనెక్ట్ అవుతుంది.

తిండి విషయానికి వస్తే ఒక పెద్ద పుస్తకమే రాయొచ్చు. నోరు తిరగని పేర్లు, నోటికి తగలని రుచులు, నాలుగు వేళ్ళు నోట్లో పెట్టుకోనివ్వని పదార్ధాలు, పరిస్థితులు..
అక్కడ ఉన్నన్ని రోజులూ పెరుగన్నం మీద ప్రేమ పదింతలయిపోతుంది.
ఆవ కూరలు, పప్పులు, పులుసులు,పచ్చళ్ళు, పొడులు…ఎన్నెన్ని రకాల రుచులు?ఇవేమి లేని ఆ ప్రాంతంలో- పదే పదే గుప్పుమనే చీజ్ వాసన మరింత వెగటు పుట్టిస్తుంది.

అక్కడ మనుషులందరూ తెలియకపోయినా నవ్వుతారు. బిగ్గరగా హాయ్ చెబుతారు, హగ్ లు కూడా ఇస్తారు. కాని కనెక్ట్ కావడం కస్టంగా ఉంటుంది. పిల్లలు ఉన్నారా అంటే – 2 కుక్కలున్నాయి / ఒక పిల్లి ఉంది లాంటి సమాధానాలు వస్తే- సంభాషణలు ఎలా కొనసాగించాలో అర్ధం కాక తటపటాయిస్తాను.

ఇక్కడ ఎవరూ నాతో నేరుగా మాట్లడకపోయినా సరే, కూరగాయల షాపులో బేరాలాడే పెద్దాయన, గోడ పై నుండి గుస గుసలాడే అమ్మలక్కలు, వేసవి ఎండలకు చిర్రుబుర్రులాడుతున్న ఓ అసామి, టీ కొట్టు దగ్గర పిచ్చాపాటి మాట్లాడుకునే అబ్బాయిలు…ఇలా ఎవరు ఏమి మాట్లాడినా, అరుచుకున్నా..ఎందుకో అర్ధవంతంగానే ఉంటుంది, చెవులకు ఇంపుగానే అనిపిస్తుంది.

అమెరికా ఒక టెంప్లెట్ లా అనిపిస్తుంది. ఓ కాఫీ కప్పు, కోక్ టిన్..పిజా- ఓవెన్, దాదాపు ఒకే రంగు రూపులతో ఉండే ఇళ్ళు, వైన్ బోటిల్సు, వెదర్ రిపోర్ట్ లు, మాల్సు, రూల్స్..వీటిలో దేనికీ నాతో బంధం- బాంధవ్యం ఉన్నట్లు అనిపించదు. నేను అంటే – నా బాల్యం, బంధువులు, నా ఆహారం, వ్యవహారం, పరిసరాలు, ఆవాసాలు, సామాజిక పరిస్థితులు…వీటన్నిటి చుట్టూ తిరిగే నా ఆలోచనలు. ఇవన్నీ ఉంటేనే నాకు చైతన్యం ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది. వీటికి దూరంగా వెళ్ళినపుడే తెలిసొచ్చింది – అసలు నేనేంటో, నా నేటివిటీ ఏంటో!

పేరు చెబితే – ఇంటి పేరో, అసలు పేరో తెలియని అయోమయం నుండి – పేరు చెప్పగానే పుట్టు పూర్వోత్తరాలు చెప్పేసే చోటుకి వెళ్ళిపోవాలనిపించదూ?
బొట్టుని విచిత్రంగా చూసే వ్యక్తుల నుండి – భయం పోవాలంటే విభూతో, సింధూరమో పెట్టుకోమని సలహా ఇచ్చే చోటుకి చేరాలనిపించదూ?
10 డాలర్లు తీసుకునీ, ఇంత పొడుగున్న మగ్ లో వేడి లేని కాఫీ ఇచ్చినపుడు – 10 రూపాయిలకే పొగలుగక్కే టీ కప్పు దొరికే ప్రదేశానికి రెక్కలు కట్టుకుని వాలిపోవాలనిపించదూ?

ఇలా అనిపించే చోటు, అనుభవమే మన ‘నేటివిటీ’ !

నిద్రాయణం!

ఏప్రిల్ 1, 2017

వామన మూర్తి త్రివిక్రముడై ఎదిగి, తన రెండు కాళ్ళతో భూమ్యాకాశాలను నింపేసి – మూడో కాలితో బలి చక్రవర్తిని పాతాళానికి తొక్కేసాడట!
అలా..ఇంటర్నెట్, టీవీలు – మన బంధాల పై ఒక కాలు, అభిరుచుల పై రెండో కాలు వేసేసి, మూడో కాలు ఎక్కడ పెట్టనూ? అంటే – మనిషి తన ‘నిద్ర ‘ పై పెట్టు అన్నట్టున్నాడు. రాను రాను మన నిద్ర పొట్టిగా కుదించబడి, ఏ అర్ధ రాత్రికో జారిపోతోంది.

లేట్ నైట్ పార్టీలకు, వీకెండ్ సినిమాలకు, ఆన్ లైన్ చాటింగ్ లకు, ఫేస్ బుక్ అప్డేట్ లకు, వాట్సప్ వినోదానికి…అన్నిటికీ నిద్రేనా అంత లోకువ?

“అమ్మా, నాకు కలలో కొత్త పోకేమాన్ కనబడింది”.. అని మా చిన్నాడు అంటే – టీవీ చూడటం ఆపేసి, హాయిగా పడుకుని, నిద్రలో నీకు కావాల్సిన పోకేమాన్ లు చూసుకోరా కన్నా! అని చెప్పాను. అప్పటి నుండి పడుకోటానికి కాస్త మారాం తగ్గినట్టే ఉంది.

నిద్ర..
అది ముగించడం ఎంత భారంగా, కస్టంగా ఉంటుంది.. మరి మొదలు పెట్టడానికెందుకూ అంత మొరాయిస్తాం?
అంత గాఢంగా ఆలింగనం చేసుకునే నెచ్చెలిని అహ్వానిచడానికెందుకూ అంత ఆలోచన చేస్తాం?

కలల రూపంలో కొత్త లోకాలకి తీసుకెళుతుంది, భాదల భారాన్ని దూదిపింజలా తేల్చేస్తుంది, మనసు గాయాలకు ఎన్ని లేపనాలు పూయిస్తుంది..అయినా ఎందుకో ఆ చమత్కారి పై ఆ చిన్న చూపు?

బస్ కిటికీ దగ్గర చల్ల గాలికి తీసిన కునుకైనా, ఇంటి పని ముగిసాకా నడుం వాల్చినపుడు పట్టేసిన మాగన్నైనా, అలసి పోయినపుడు అక్కున చేర్చుకునే గాఢ నిద్రైనా…అది ఏ రూపంలో వచ్చి వెళ్ళినా ఎంత విశ్రాంతినిస్తుంది!

సోలిపోయే కను రెప్పల్లో అసలు నిద్ర ఎప్పుడు సరిగ్గా వచ్చి వాలుతుందో..ఆ క్షణాలని ఒడిసిపట్టేయాలని ప్రయత్నిస్తూ నిద్రలోకి జారిపోవడం ఎంత గమ్మత్తుగా ఉంటుంది.

6-8 గంటల పాటు మన ప్రమేయం లేకుండా దేహాన్ని వదిలేసినా, నిర్భయంగా కాపాడే ప్రపంచంలో ఉన్నామని చూపించే భరోసా.. నిద్ర
మరణానికి ఒక ట్రైలర్ లాంటిది నిద్ర
అంతు చిక్కని ఆధ్యాత్మికతకు నాందీ ద్వారం నిద్ర
‘నేనేవరు ‘ అనే ప్రశ్నను పదునెక్కించే ప్రోసెస్ నిద్ర
చుక్కల లోకాలను చుట్టేసి తీసుకొచ్చే టైం మెషీన్ నిద్ర
మైమరిచిపోవడాన్ని మేగ్నిఫై చేసి చూపించే మాయాజాలం నిద్ర

‘నిద్ర పోతే’ హాయిగా ఉంటుంది
అదే నిద్రే ‘పోతే’ భారంగా ఉంటుంది

నిద్ర పుచ్చాలంటే..పసి పాపలకు జోల పాటలు పాడాలి, చిన్నారులకు కదలెన్నో చెప్పాలి
మరి పెద్దయ్యాకా – నిద్ర పుచ్చే వాళ్ళుండరు కాబట్టి, మనమే నిద్రను పిలవాలి
కాదు – కాదు – నిద్రకి తెలుసు మన దగ్గరకి ఎప్పుడు వచ్చి చేరాలో!

మొబైల్ ని మూడామడల దూరంలో పెట్టేసినపుడు, కనుల కవాటాలను మూసేసినపుడు, ఆలోచనా ప్రవాహన్ని ఆపేసినపుడూ…

బెత్తం పుచ్చుకుని మరీ వచ్చే భానుడి బండిలో బద్ధకం లేకుండా కూర్చోవాలంటే –
ఏడెనిమిది గంటలు నిదురమ్మ ఒడిలో వాలిపోవాల్సిందే – అలసత్వాన్ని ఆమె చేతికిచ్చి పంపేయాల్సిందే!

అట్ల పెనం ముచ్చట్లు!

మార్చి 18, 2017

బాగా కాలిన పెనం పైన సుర్రుమనే శభ్ధం..

ప్లేట్ లో ఉన్న అట్టు ఖాళీ అయిపోవడంతో, తన వంతు కోసం ఎదురు చూస్తూ – పచ్చడి వేల్లను నాకుతూ ఇంటిల్లిపాదీ ఎదురు చూపులు…
మా అత్తగారి సారెలో తెచ్చుకున్న యాభయ్యేలనాటి పెనం పైన – కర కరలాడే ఈ నాటి ‘క్రిస్పీ దోశ ‘ ను వేయడంలో నైపుణ్యాన్ని ప్రాక్టీస్ చేస్తూ..నేను..

ఇలా ఓ ఆదివారం ఉదయం..
పిండికి – అట్టుకి మధ్య ఉండే వెయిటింగ్ టైంలో, నాలో దొర్లిన ఆలోచనా దొంతరలు..ఈ ‘అట్ల పెనం ముచ్చట్లు ‘

ఏ ఇడ్లీ వాయో దించేసో, గిన్నెలో ఉప్మా తిప్పేసో టిఫిన్ కానిచ్చేయడానికీ – ఇంటిల్లిపాదికీ అట్లు పోయడానికి చాలా తేడా ఉంటుంది -ప్రయాసలో, అనుభవంలో, నిరీక్షణలో, తృప్తిలో..

పాకిపోయే లక్షణమున్న పిండిని – కుదురుగా నిలబెట్టి, ఆరబెట్టి, అట్ల కాడ అనే బెత్తంతో బుద్ధి చెప్పి, కర కరలాడే అట్టుగా మార్చడానికి కఠినంగా వ్యవహరించే స్కూల్ మాస్టారు లాంటిది ఈ పెనం!

నాకు చాలా సహనం ఉంది అని గొప్పలు చెప్పుకునే వారంతా హాజరు కావాల్సిన పరీక్ష ఈ అట్లు వేయడం అనే ప్రహసనం….

అట్ల పెనం ఎగ్జాం పేడ్ అయితే, వేసే ప్రతి అట్టూ ఒక పరీక్షా పత్రం.
సన్న సెగ పై పెట్టి కాల్చాలి, వంతులు వారీగా వడ్డించాలి, తీరా నా వంతు వచ్చే సరికి అడుగంటిన పిండి చూసి నిరుత్సాహ పడకుండా, బుల్లి అట్టు రూపంలో వేసుకుని, చప్పగా చల్లారి పోయినా తిని ఆస్వాదించాలి.

ఒకో సారి తొందరపడి, పొయ్యి కాస్త ‘హై’ లో పెట్టి అటు వెళ్ళి వచ్చేసరికి, మాడిపోయిన మొహంతో ఓ అట్టు వెక్కిరిస్తూ ఉంటుంది. అప్పుడు – పెనం పెద్దన్న ‘నిదానమే ప్రధానం’ అని తెలియదామ్మా అని ఒక మొట్టికాయ వేసినట్లుంటుంది.

పిండిలో పాళ్ళు సరిగ్గా కలపకపోతే, ఒక్కో అట్టు పెనానికి అతుక్కుపోయి ఊడి రావడానికి ముప్పు తిప్పలు పెడుతుంది. మరో అట్టు మందం ఎక్కువ అయి దిబ్బ రొట్టిని తలపిస్తుంది. సరిగ్గా ప్రిపేర్ కాకపోతే ఏ పనైనా ఇలా అబాసు పాలవుతుందమ్మాయీ.. అని పెనం నాకు చెవి మెలిపెట్టి మరీ చెప్పినట్లుంటుంది.

ఒకో సారి చెప్పా పెట్టకుండా వచ్చే చుట్టాలకు ఏం పెట్టాలో తెలియక చిన్నబుచ్చుకుంటుంటే- ఏ మైదా పిండో, గోదుమ పిండో కాస్త నీళ్ళల్లో కలిపి పెనానికి అప్పచెబితే – అట్టు రూపంలో తేల్చి ఆదుకుంటుంది.

చనివిడి మిగిలిపోతే తీపి అట్టు రూపంలో వేసి చిత్రం చెయ్యొచ్చు. ఇడ్లీ తినను అని మొరాయిస్తున్న పిల్లలను – అట్ల పెనం ఊతంతో ఊతప్పం చేసేసి ఉఫ్ మని ఊదించేయొచ్చు.

అన్నీ గొప్పలే కాదులే కొన్ని చాడీలూ ఉన్నాయి.
పెసరట్టు ఎంత గొప్పగా కాల్చినా, ఉప్మా, అల్లం పచ్చడి తోడు లేకపోతే హిట్ కావల్సిన సినిమా ఫట్ అయినట్టు ఉంటుంది (అట్ల పెనమా, అంతా నీ గొప్పే కాదోయీ!)

వెన్న తిప్పిన మజ్జిగలో పిండి కలిపి చేస్తే చల్లట్లు, బియ్యం- మజ్జిగలో నానబెట్టి చేసినవీ చల్లట్లు..పేర్లు ఒకటే అయినా రుచిలో ఎంత తేడా (ఓ పెనం పెద్దాయనా – గమనించావా?)

అవునూ ఒకోసారి నా చేతికెందుకూ చురకలు పెట్టేస్తావు? అట్టు కి – అట్టు కి మధ్య కాస్త నీళ్ళు జల్లి నిన్ను చల్లబరుస్తూనే ఉంటా కదా?

సరే, ఇవాల్టికి అట్ల వడ్డన పూర్తయ్యింది.
ఓ పెనమా – పాపం అట్ల కాడతో ఎన్ని పోట్లు పొడిపించుకున్నావో?
మాకు కమ్మని అట్లని అందించి నువ్వెంత జిడ్డెక్కి పోయావో?
ఈ ఉల్లిపాయ బొడ్డుతో మాలిష్ చేసుకుని కాస్త సేద దీరు..మరో సారి మాట్లాడుకుందాం.

సంభాషణల సౌరభాలు..

మార్చి 4, 2017

ఎప్పుడూ ఏ పేపర్ లోనో తల దూర్చేసి గంభీరంగా ఉండే మా మావ గారు – మౌనంగా ఇంటి పనులు చేసుకునే మా అత్తగారు…ఇవాళ హాల్లో కూర్చుని కులాసాగ కబుర్లు చెప్పుకుంటుంటే చూడటానికి చాల హాయిగా ఉంది.

చెరో పక్కా పిల్లలని కూర్చోబెట్టుకుని కధలో, చిన్న నాటి విశేషాలో చెబుతుంటే కళ్ళింతలు చేసుకుని వింటున్న వారి ముఖాలు చూడటం మురిపెంగా ఉంటుంది.

సీతాకోక చిలుకల్లా ఎగిరే ఊహలను ఒక్కోటి పేర్చుకుటూ – ఆ రోజు స్కూల్ లో జరిగిన ముచ్చట్లు చెబుతున్న చిన్నోడు….ఈ లోపు, వాడు సాధించిన ఎ చిన్న విజయమో నాతో పంచేసుకోవాలని ఉబలాట పడుతున్న పెద్దోడి ఉత్సాహం…మాటల దొంతరలు కాస్తా తూటాల లా మారి వాగ్యుద్ధాలు అయిపొతున్నా సరే…మొత్తానికి సంభాషణలు బాగుంటాయి.

ఓడిన క్రికెట్ మేచ్ ని విశ్లేషించుకునే తాత- మనవడు, పచ్చడి పాడైపోకుండా ఎలా పెట్టాలో నైపుణ్యాన్ని పంచుకునే తోటి కోడళ్ళు, పెరుగుతున్న ఎండలు – నీటి కొరతలు, చుట్టాల మీద చెప్పుకునే చాడీలు…ఎవరు ఏం మాట్లాడుకున్నా.. సోది, వాగుడు అని వాటికి ఏ పేరు పెట్టినా…ఏదో రూపంలో ఇంట్లో మనుషులు ఒకరితో ఒకరు మాట్లాడుకోవడం ఎంత బాగుంటుంది!

అలసి పోయి ఇంటికి చేరితే…కొత్త పెన్సిల్ రెండో రోజునే మరలా ఎందుకు కొనాలొ వివరించి చెప్పే చిన్నాడి మాటలు- పన్నీరు అత్తరు చల్లినట్టు ఉంటుంది. ఆఫీస్ లొ అరగంట ఆగకుండా స్పీచ్ ఇచ్చినా…పెద్దాడి ఆరో తరగతి ఆల్జిబ్రా ప్రోబ్లం అర్దం అయేలా చెప్పమంటే శక్తి కి మించిన పని అనిపిస్తుంది. వంట చేస్తూ అత్తయ్యగారు నెమరేసుకునే నలభయ్యేళ్ళ నాటి ముచ్చట్లు మనుసును పాత కాలానికి పరుగులు తీయిస్తుంది.ఏ ఏడాదికో వచ్చే అమ్మ చెప్పే కబుర్లు..టికెట్ లేకుండానే మా ఊరంతా చుట్టేసి వచ్చినట్టు అనిపిస్తాయి.తను తెచ్చే పిండి వంటల కంటే, అవి ఎలా చేసానో చెప్పే కబుర్లే ఎక్కువ రుచిగా ఉంటాయి.

ఏకాంతంలో మౌనం బాగుంటుందెమో కానీ, బంధాలకు నెలవైన ఇంట్లో సంభాషణల సవ్వడి లేకపోతే ఏం బాగుంటుంది. ఎ సంభాషణ అయినా “మేము మాట్లడుకున్నాం” అనే భావం తో ముగిస్తే దానికి విలువ ఉన్నట్టే. ఏం మాట్లాడుకున్నాం అనేది పెద్ద అవసరం కాదు.ఇంకా ఆలొచిస్తే…కొన్ని వందల, వేల సంభాషణల సమాహారమే అనుబంధాలు అనిపిస్తుంది. అందుకే ఎవరైనా మా ఇంటికి వస్తే బుల్లి తెర (టీ.వి) ఆపేసి సంభాషణల ప్రవాహానికి తెర తీస్తాను. మన ఇంటికి వచ్చిన వ్యక్తుల హావ భావాలు, ఊత పదాలు, దొర్లే కొత్త మాటలు, వాడే స్వరం, యాస…అన్నీ కలిసి ఒక జ్ఞాపకాల మాళికగా…ఫలాన తాత, పిన్ని, మావయ్య ఇలా ఉంటారు అని పసి మనసుల్లో నాటుకుంటుంది.

కొత్త సినిమా చూసొచ్చాకా భోజనాల దగ్గర చర్చించుకోనప్పుడు, ఊరెళ్ళడానికి బట్టలు సద్దుతూ చేసే మాటల హడావిడి లేనపుడు, కూరలో ఉప్పు ఎక్కువైందన్న చిర్రు బుర్రులు లేనపుడు, సంభాషణలలో నవ్వులు పూయనపుడూ..ఏ ఇళ్ళైనా అసలు ఏం బాగుంటుంది?
అందుకే…మన ఇళ్ళల్లో సంభాషణల సౌరభాలు అద్దుదాం. గుమ్మాలకి మాటల తోరణాలు కడదాం. గోడలను సంభాషణల జోరుతో హోరెక్కిద్దాం.

 

పని ..అది అనివార్యం

ఫిబ్రవరి 24, 2017

పొద్దున్నే అలారం అలవాటుగా మోగుతోంది. 3 రోజులు వరసగా శెలవలు ఉన్నా ఈ అలారం గోలేంటిరా బాబూ అనుకుంటూ..దాని నోరు నొక్కేసాను. కాసేపటికి మరలా మోగింది. ఈ సారి నా అంతరాత్మ కూడా ప్రభోదం మొదలెట్టింది. ఇవాళ శివ రాత్రి…కొంచెం త్వరగా లేస్తే బాగుంటుందేమో అని. ఈ సారికి దాని మాట విని…లేచి స్నానం చేసి, శివుడికి పూజ, అభిషేకం చేసి, శివ స్తోత్రాలు బిగ్గరగా చదువుతుంటే…ఇంట్లో వాతావరణం క్రమంగా మారిపోవడం మొదలెట్టింది. బద్దకపు బాహువుల్లో చిక్కుకున్న ఒక్కొక్కరు లేవడం, స్నానాలు చేసెయ్యడం, పిల్లలు కూడా పూజ చేసుకోవడం..ఒక్కసారిగా పోజిటివ్ వైబ్స్ పరిగెత్తుకు వచ్చేసాయి. 3 రోజులుగా ఒంట్లో బాగోక బాధ పడుతున్న అత్తయ్య గారు కూడా ఉత్సాహంగా లేచి స్నానం చేసి వచ్చారు..కోడలు తన సక్సెసర్ గా భాద్యతలు తీసుకున్నందుకు మురిసిపోతూ…

బద్దకానికి, భాద్యతకి మద్య తేడా ఇంత చిన్నదా?
నేనొక్కదాన్నే ఒక గంట ముందు నిద్ర లేవడంతో – శివ రాత్రి సంబరం మా ఇంటికీ చేరింది. 60 ఏళ్ళుగా క్రమం తప్పక మా అమ్మ, అత్తమ్మ ఇలాగే పొద్దున్నే లేచారు, ఏ ఆచారాలు, విధులు మిస్ కాకుండా చేసారు. కొన్ని వేల సార్లు వంటలు చేసి ఉంటారు, లెక్కలేనన్ని త్యాగాలు చేసి ఉంటారు (3 గంటల పాటు శ్రమించి కమ్మటి కోవా బిళ్ళలు చేసి, మచ్చుకి ఒక్కటీ రుచి చూడకుండా మనవడు ఇంకో 2 ఎక్కువ రోజులు తింటాడని దాచి పెట్టడం లాంటివి). వీటన్నింటికీ ప్రేరణ ఎంటి? ‘

‘కర్మ సిద్ధాంతం’ ప్రకృతి లోని ప్రతి జీవి ఏదో ఒక కర్మ (పని) చేయడానికే పుట్టింది. పని పరమాత్మకు ప్రతి రూపం. ఇంట్లో ఇల్లాలిగా, ఆఫిస్ లో ఎంగేజ్ద్ ఎంప్లాయీ గా భాద్యతలు అనివార్యం. కాని ఒక మనిషిగా అసలు పని (కర్మ) అంటూ చేయడమే నా భాద్యత!

పని చేయడం భాద్యతగా ఎరిగి, ఆ పనిని మనసు పెట్టి పరిపూర్ణంగా చేసి, పని నుండి వచ్చే ఫలితాన్ని ఆశించకుండా ఉండటమే – మనిషిగా మన ధర్మం. అరే! ఇంత కిందా మీదా పడి పని చేసి ఫలితాన్ని ఆశించకుండా ఎలా ఉండటం? ఉండొచ్చు – పని చేయడానికి అసలు కిందా మీడా పడకుండా ఉంటే!

అమ్మగా పిల్లల రోజువారీ పనులు చేయడం, బుద్ధులు చెప్పడం, పెంచి పోషించడం నా భాద్యత. దాని కోసం లెక్క లేనన్ని పనులు చేయాలి. కానీ ఇవి చేసేటపుడు నాకు చేతనైనంత శ్రద్ధగా, మనసు పెట్టి చేస్తే ప్రతి క్షణం ఆ పనిలో ఆనందం వస్తుంది. అలా వచ్చే ఆనందమే నాకొచ్చే ప్రతి ఫలం. పిల్లలు పెరిగి పెద్దయ్యాకా వాళ్ళు ఏమయ్యారో, వాళ్ళు నాకేం చేస్తారో అని ఆశించడం – అక్కర్లేని చింతన. ఇదే ఫలితాన్ని ఆశించకపోవడం అంటే. శ్రద్ధగా చేసిన ఏ పనీ వృధాగా పోదు.. ఫలితాల మీద ఆశ లేనపుడు నిరాశలు, పశ్చాత్తాపాలు ఉండవు.

‘అమ్మ ‘ అంటే ఏంటి? అంటే ఎవరైనా వంద రకాల పోజిటివ్ నిర్వచనాలు చెబుతారు. మదర్స్ డే లాంటివి చేసి నీరాజనాలూ పడతారు. ఈ ఆరాధనకు కారణం..అందరు అమ్మలు అవిశ్రాంతంగా తమ కర్మను- ఫలితం ఆశించకుండా చేసుకు పోవడం. ఈ అందరి అమ్మల కర్మల ఫలం – మనం ‘అమ్మ ‘ మాటకు చూపే ఆరాధన.వాళ్ళ పిల్లలు ఏమయ్యారు, ఏం చేసారు అనేది ఇక్కడ అప్రస్తుతం.

నేనూ ఒక అమ్మని. కాల చక్రంలో ఒక ఇరుసుని.
కాబట్టి కర్మని చేయడం నా కర్తవ్యం…అనివార్యం.

ఇదే..అన్ని ఆదివారాలూ అందరి కంటే ముందే నేనే ఎందుకు లేవాలి? అన్న ప్రశ్న కు నాకు దొరికే సమాధానం. అమ్మ, అత్తమ్మల అవిశ్రాంత శ్రమను నేను తీసుకునే వారసత్వం.

karma

శిశిరం…

ఫిబ్రవరి 5, 2017

వసంతాన్ని వర్ణించే కవులు, కావ్యాలు అనేకం. వసంతం వగలు, కోయిల పాటలు, మావి చిగుళ్ళు మనకు తెలియనివి కావు. కాని ఈసారి ఎందుకో ‘శిశిరం’ మీద నా శోధన మొదలైంది. మోడులు వారిన చెట్లను, శోభను కోల్పోయిన ప్రకృతిని చూస్తే ఏదో తాత్విక కోణం ఆవిష్కృతమైనట్లు అనిపిస్తోంది.

వసంతంలో పట్టు చీర కట్టినట్టు ఉండే ప్రకృతి – శిశిరంలో నార చీరను చుట్టి తన నిరాడంబరతను చాటుకుంటుంది.

సంవత్సరం అయిపోతోంటే పద్దులన్నీ లెక్క చూసి లాభ నష్టాలు బేరీజు వేసినట్లో, యాన్యువల్ మెయింటెనెన్స్ కోసం దుకాణాలు కట్టేసినట్లో ప్రకృతి కూడా చెట్ల ఆకులు మొత్తం రాల్చేసి, పాత సరుకును దింపేసి – కొత్త చిగురుల సొగసులద్దుకోవడానికి సన్నద్దమయ్యే వేళ ఈ శిశిరం.

చెట్టు అంటె గుర్తొచ్చేది పచ్చదనం. పచ్చదనానికి ప్రతీకలు ఆకులు. కాని చెట్టు అంటే ఏంటో అసలు రూపాన్ని చూపించే గుప్త కాలం ఈ శిశిరం.
ఆకులు చెట్టుకి చిరునామా కాదు – అతిధులు మాత్రమే అని తేల్చేసి అబ్బుర పరిచే అపురూప కాలం ఈ శిశిరం.

ఒకో చెట్టైతే ఆకులు మొత్తం కోల్పోయినా పువ్వుల రూపంలో ఆశలను పూయించడం మాత్రం మానుకోవు.
పెనుగాలులకు, తుఫానులకు కూడా చెక్కు చెదరని ఓ వృక్షం..తను అనుకుంటే తనువంతా ఎలా ఆకులను రాల్చేయగలదో చూపిస్తూ భీష్మాచార్యుల వారి స్వచ్చంద మరణాన్ని తలపిస్తుంది (భీష్మేకాదశి ఈ ఋతువులో రావడం యాధృచ్చికమా?)

నేలన పర్చుకున్న ఎండుటాకుల తివాచీ పైన నడుస్తుంటే..నలుగుతున్న ఆకులు చివరిసారిగా సవ్వడి చేస్తూ వినిపించే ఓ ఫిలాసఫీ పాఠం…
ఏనాడొ నేలమ్మ కడుపున పుట్టిన చిన్నారి మొలక – తలెత్తుకుని, ఉవ్వెత్తున ఎదిగి,అనేకానేక ఆకులుగా మారి – ఆహారాన్ని తయారు చేసి పెట్టడం అనే పని క్రమం తప్పక చేసి, పండుటాకుగా మారి, ఎండుటాకుగా నేలకొరిగి, నేలన నలిగి తిరి పుడమి తల్లిలో మిళితమైపోతూ ఏం చెబుతోంది?

అసలు ఆకు చెట్టుని పోషించిందా? చెట్టు వల్ల ఆకులు పెరిగాయా?
ఏమైతేనేం? తమ వంతు కర్తవ్యాన్ని నెరవేర్చిన తృప్తితో ఆనదంగా అమ్మ ఒడిన చేరిపోతాయి.

ఈ ఆకులు ఏం చెప్పాయి? చిగుళ్ళు ఎంత సహజమో – మోళ్ళూ అంతే సహజం అని..

ఏదీ శాశ్వతం కాదు – కాల గమనానికి కారుణ్యం ఉండదు అని..

పచ్చని ఆకుగా ఉన్నపుడు తన వంతు పని చేసేయడం – ఆ రోజు మబ్బే కానీ, ఎర్రని ఎండే కాయనీ, మంచు బిందువులు కప్పేయనీ..
తన ఉనికి ఉన్నంత కాలం వేరొకరిని ఆహ్లాద పరచడం – తనకున్న పచ్చదనంతో, తనకు చేతనైన చల్ల గాలితో..
ఇక లయకారుడు శివయ్య పిలిచే కాలం రాగానే (శివ రాత్రి కూడా ఈ ఋతువులోనే రావడం కూడా యాధృచ్చికం కాదు కదా?)…
ప్రశాంతంగా నేల రాలడం – తన పరమావధిని చాటడం!

ఇలా శిశిరం తన సిలబస్ ని పూర్తి చేసి వెళ్ళనుంది. కాల చక్రంలో నా కర్తవ్యం ఏంటో గుర్తు చేసింది. ఈ విలువల పాఠం ఏడాదంతా నెమరేసుకోమని హెచ్చరించింది. నిరాడంబరతను మించిన నిధి లేదని మరో సారి నా చేత నోట్స్ రాయించింది.